پیشینه ومبانی نظری پژوهش ذهن آگاهی
توضیحات: فصل دوم (پیشینه ی پژوهش)
همرا با منبع نویسی درون متنی فارسی و انگلیسی کامل به شیوه APA جهت استفاده فصل دو
توضیحات نظری در مورد متغیر و همچنین پیشینه در مورد متغیر مربوطه و متغیرهای مشابه
رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب برای فصل دو
منبع : دارد (به شیوه APA)
نوع فایل: WORD و قابل ویرایش با فرمت doc
قسمتی از مبانی نظری متغیر:
در سراسر تاریخ، بشر تلاش می کرد تا دلایل عذاب کشیدن و راه های
فرونشاندن آن را پیدا کند. پیش از این، همه سوالات مشترکی می پرسیم: «چرا
من احساس بهتری ندارم؟» «برای آن چه کار می توانم بکنم؟» زندگی در این دنیا
به صورت اجتناب ناپذیر، موجب می گردد که بدن ما با دردهای فیزیکی، بیماری
یا کهولت سن و مرگ رو به رو گردد. همچنین از زمان تولد تا مرگ به صورت ذهنی
با شرایط نامناسب روبرو می شویم یا هنگامی که موقعیت ها را حتی زمانی که
زندگی ما در شرایط مساعد و آسان قرار دارد، ناسازگار می یابیم و چیزی را که
می خواهیم به دست نمی آوریم و با فقدان داشته هایمان روبرو می شویم در این
شرایط سرسختانه تلاش می کنیم تا احساس بهتری داشته باشیم (کابات زین،2005
).
یکی از ویژگی های انسان موفق کسب مهارت های لازم برای مدیریت بر خود
(رفتار، هیجان، ذهن و ...) است. با توجه به مشغلههای مختلف روزمره،
نشخوارهای فکری مداوم وشرایط پر استرسی که پیرامون اکثریت ما وجود دارد،
اهمیت مدیریت کردن ذهن بیش از پیش نمایان میشود. برای مدیریت ذهن لازم است
قوانین ذهن را به درستی شناخته و با مدیریت آن، از حداکثر توانمندیش بهره
برد. ذهن آگاهی راهکاری موثر برای دستیابی به حداکثر توانمندی ذهن و مدیریت
بر آن است. ذهن آگاهی یا حضور ذهن به معنای آگاهی از افکار، رفتار،
هیجانات و انگیزه ها است به طوری که بهتر بتوانیم آنها را مدیریت و تنظیم
کنیم. به عبارت دیگر ذهن آگاهی به معنای توجه کردن به شیوه ای خاص است.
یعنی توجه و تمرکزی که سه عنصر در آن دخالت دارد: 1- بودن در حال حاضر2-
هدفمند 3- بدون قضاوت. این نوع توجه موجب افزایش آگاهی، شفافیت و وضوح و
پذیرش واقعیت حال حاضر می شود. بدین ترتیب متوجه می شویم که زندگی ما فقط
در حال حاضر رخ داده و گره گشایی می شود.
از طرفی ذهن آگاهی یک عامل زیربنایی مهم برای رسیدن به رهایی است. زیرا
روشی موثر و قوی برای خاموش کردن و توقف فشارهای دنیا و یا فشارهای ذهنی
خود فرد می باشد.
حضور ذهن صحیح بدان معنا است که شخص آگاهی خود را از
گذشته و آینده به حال حاضر معطوف کند. زمانی که فرد در حال حاضر حضور داشته
باشد، واقعیت را با تمام جنبه های درونی و بیرونی اش می بیند و در می یابد
که ذهن به دلیل قضاوت و تعبیر و تفسیرهایی که انجام می دهد دائما در حال
نشخوار و گفتگوی درونی است.وقتی فرد در می یابد که ذهن دائما در حال تعبیر و
تفسیر است قادر می شود با دقت بیشتری به افکار خود توجه کند و بدون بیزاری
یا قضاوت آنها را مورد بررسی قرار دهد و علت وجود آنها را دریابد. تمرین
ذهن آگاهی این توانایی را به فرد می دهد که دریابد « افکار صرفا افکار
هستند» و زمانی که می فهمد افکارش ممکن است حقیقت نداشته باشند راحت تر می
تواند آنها را رها کند. انسان همواره پیام ها یا صداهایی را از طریق ذهن
استدلالی خود می شنود. بسیار مهم است که وی از پیام هایی که در طی فکر کردن
از ذهن خود می شنود آگاه باشد، درگیر افکارش نشود و بتواند آنها را رها
کند. (کابات زین،2005).
ذهن آگاهی به معنای هوشیاری و آگاهی کامل در هر لحظه از زندگی است. همان
گونه که حافظ می فرماید:" حضوری گر همی خواهی زخود غافل مشو حافظ" غفلت از
خود موجب از بین رفتن هوشیاری و آگاهی است. زمانی که فرد دچار غفلت می شود
و در واقع تماس خود را با جهان اطراف از دست می دهد به تدریج دچار افسردگی
می شود و نمی تواند از زندگی لذت ببرد. تکنیک ذهن آگاهی موجب می شود که
فرد بتواند با تجارب زندگی در تماس باشد و از آن ها لذت ببرد (عیوضی،
1390).
حواس جمع بودن و بیداری صد درصد و آگاه بودن نسبت به همه رخ دادهایی که
همین الان در اطراف و همین طور درون بدن در حال اتفاق افتادن هستند. به این
شکل که هیچ گونه قضاوت و پیش داوری نسبت به درست و نادرست بودن اتفاقات
صورت نگیرد و این بیداری و حواس جمعی، آگاهی را تحت تاثیر قرار ندهد. ذهن
آگاهی کیفیتی از بیداری است که در آن شخص از آگاه بودن خود آگاه می شود.
یعنی می فهمد که در حال فهمیدن است. یعنی وقتی فکر می کند متوجه می شود که
در حال فکر کردن است. به زبان ساده موضوعی را که راجع به آن فکر می کند می
بیند، هم متوجه فکر کننده و هم متوجه پدیده تفکر است. این کیفیت بیداری
شاید برای آدم های معمولی به راحتی قابل درک نباشد اما مفهومی بسیار ساده و
قابل فهم است، با این وجود وقتی پای عمل به میان می آید مشخص می شود که
رسیدن به حالت ذهن آگاهی پیچیده ترین مساله ساده عالم است (کابات
زین،2005).
قبل از اینکه ذهن آگاهی اتفاق بیفتد بیداری و هوشیاری دستکاری شده و
نیمه خواب است. واکنش های انسان از قبل شرطی و برنامه ریزی شده است و به
جای این که در زمان حال باشد، برنامه های آرشیوی و قدیمی مربوط به گذشته را
نظاره می کند. البته این قیاس چندان هم کامل نیست چون در حالت واقعی دنیای
اطراف ما بی اعتنا به شکل آگاهی ما، در حال پخش دایم صحنه های جدید و تازه
است و ما برای زنده ماندن در این هستی، بسیاری مواقع مجبوریم به صحنه های
تازه و به روز واکنش درست نشان دهیم. در مجموع می توان گفت هر چه انسان
بیدارتر و هوشیارتر باشد و حواسش نسبت به اتفاقات جاری و اکنون زندگی اش
جمع تر باشد ذهن آگاه تر است و پاسخ هایش به تحریکات زندگی خردمندانه تر و
مؤثرتر و آرامش و اطمینان قلبی او بیشتر است. ذهن آگاهی یعنی حواس جمعی
کامل نسبت به تک تک اتفاقاتی که همین الان و همین جا در زندگی دارد رخ می
دهد. انسان چه ذهن آگاه باشد و چه نباشد این اتفاقات بالاخره رخ می دهند.
اما وقتی در حالت ذهن آگاهی است تک تک این رخداد ها را می بیند و با تمام
وجود حس می کند. ذهن آگاهی چیزی از جنس آگاهی است و یک علم و دانش نیست که
آن را با حفظ کردن و به خاطر سپردن یاد بگیریم. ذهن آگاهی از جنس بیداری و
هوشیاری است و هنر و مهارت نیست که آن را به یک شکلی بیاموزیم و بعد تا آخر
عمر با خیال راحت به کار ببریم. ذهن آگاهی یک روش زندگی کردن تا آخر عمر
است. روش هم خیلی ساده است. کافی است انسان حواس را جمع لحظه های زندگی کند
و به جای سکونت در زمان های گذشته و آینده، در واقعی ترین زمان زندگی یعنی
همین الان ساکن شود. به همین خاطر است که بر خلاف آنچه تصور می شود ذهن
آگاهی یک سری جمله و فرمول و فن و تکنیک نیست که چند سال تمرین کنیم و بعد
بگوئیم که به آن مسلط شده ایم. ذهن آگاهی یعنی بیداری و هشیاری صددرصد با
لحظه لحظه اتفاقاتی که همین الان دارد رخ می دهند. ممکن است یک فرد کاملا
بی سواد بتواند ذهن آگاه باشد اما یک استاد دانشگاه با سال ها تجربه تدریس
نتواند آن را دریابد. ذهن آگاهی یک روش زندگی و البته روش طبیعی و درست
زندگی است. یک فرد ذهن آگاه نسبت به اتفاقات بیرون وجودش کاملا آگاه و
هشیار است و از همه مهم تر نسبت به اتفاقات درون وجود خودش هم کاملا بیدار و
حواس جمع است. یک فرد ذهن آگاه را نمی توان به راحتی عصبانی کرد یا حسادتش
را تحریک نمود و یا دلش را به رحم آورد و او را فریب داد. دلیلش این نیست
که فرد ذهن آگاه عصبانی نمی شود یا حسادت نمی کند و یا دلش رحم را نمی
شناسد و یا فریب نمی خورد. بلکه دلیلش این است که در وجود فرد ذهن آگاه مثل
بقیه آدم های معمولی دکمه ای وجود ندارد که با فشردن آن احساساتش را تحریک
کنند و به صورت از قبل برنامه ریزی شده خشمش را برانگیزند و او را به
واکنش های خود به خودی و ناخواسته وادار سازند
